هر دو نوع بیماری التهابی روده (کرون و کولیت اولسراتیو) باعث التهاب مزمن دستگاه گوارش می‌شوند، اما از نظر محل درگیری و علائم تفاوت‌هایی دارند که در ادامه به آنها می‌پردازیم:
بیماری کرون (Crohn’s disease)
این عارضه می‌تواند هر بخشی از دستگاه گوارش، از دهان تا مقعد، را درگیر کند. التهاب ممکن است به شکل پراکنده ایجاد شود و لایه‌های عمقی دیواره روده را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
کولیت اولسراتیو (Ulcerative colitis)
کولیت اولسراتیو یا کولیت زخمی نوعی بیماری التهابی روده است که پوشش داخلی روده بزرگ و راست‌روده را درگیر می‌کند و باعث ایجاد التهاب و زخم می‌شود.
جدول مقایسه بیماری کرون و کولیت اولسراتیو
| ویژگی | بیماری کرون | کولیت اولسراتیو |
| محل درگیری | هر بخش از دستگاه گوارش، از دهان تا مقعد؛ بیشتر روده باریک انتهایی و روده بزرگ | روده بزرگ و راست‌روده |
| الگوی التهاب | پراکنده و با نواحی سالم بین قسمت‌های ملتهب | معمولا پیوسته و از راست‌روده به سمت بخش‌های بالاتر روده بزرگ |
| عمق التهاب | ممکن است تمام لایه‌های دیواره روده را درگیر کند | معمولا محدود به لایه داخلی روده است |
| علائم شایع | اسهال، درد شکم، خستگی و کاهش وزن | اسهال خونی، خونریزی مقعدی، درد شکم و فوریت دفع |
| عوارض احتمالی | تنگی روده، فیستول و آبسه | خونریزی شدید و گشاد شدگی سمی روده |
| انواع درگیری | ممکن است قسمت‌های مختلف دستگاه گوارش را درگیر کند | پروکتیت اولسراتیو، پروکتوسیگموئیدیت، کولیت سمت چپ، پانکولیت و کولیت برق‌آسا |
| سن بروز | در هر سنی؛ شیوع بیشتر در سنین جوانی | در هر سنی؛ اغلب شروع بیماری در سنین جوانی است |
نکته: هر دو بیماری ممکن است دوره‌های تشدید علائم و بهبودی داشته باشند. تشخیص دقیق آنها به بررسی پزشک، آزمایش‌ها و معمولا کولونوسکوپی نیاز دارد.
علائم بیماری التهابی روده
علائم بیماری التهابی روده (IBD) بسته به نوع بیماری، محل درگیری و شدت التهاب می‌تواند خفیف یا شدید باشد. همچنین در دوره‌های عود IBD، فرد علائم شدیدتری تجربه می‌کند. علائم شایع این بیماری که در هر دو نوع (کولیت و کرون) مشترک هستند، به شرح زیر است:
- اسهال طولانی‌مدت (به‌دلیل ناتوانی بخش‌های آسیب‌دیده روده در جذب مجدد آب)
- درد شکمی، گرفتگی و نفخ
- وجود خون در مدفوع و گاهی چرک
خستگی و تب - کاهش اشتها و کاهش وزن بی‌دلیل
- تهوع و استفراغ
- یبوست یا دشواری و درد هنگام دفع
- تکرر ادرار
- عرق شبانه
- کم‌خونی که در کودکان می‌تواند باعث تاخیر در رشد جسمی شود
علائم غیر گوارشی
علائم IBD ممکن است علاوه بر دستگاه گوارش، بخش‌های دیگری از بدن را هم درگیر کند. از جمله علائم خارج از روده می‌توان به درد و التهاب مفاصل، زخم‌های دهانی، التهاب چشم و مشکلات پوستی اشاره کرد. در کودکان هم این بیماری ممکن است باعث اختلال رشد شود.
علت التهاب روده
علت دقیق بیماری التهابی روده (IBD) هنوز مشخص نیست، اما مجموعه‌ای از عوامل ژنتیکی، ایمنی و محیطی ممکن است در بروز آن نقش داشته باشند:
- ژنتیک و سابقه خانوادگی: افرادی که یکی از اعضای خانواده‌شان به بیماری کرون یا کولیت اولسراتیو مبتلاست، بیشتر در معرض خطر قرار دارند.
- اختلال در سیستم ایمنی: واکنش غیرطبیعی سیستم ایمنی ممکن است باعث التهاب مزمن در دستگاه گوارش شود.
- تغییرات میکروبیوم روده: برهم خوردن تعادل میکروارگانیسم‌های روده ممکن است در ایجاد یا تداوم التهاب نقش داشته باشد.
- سن: بیماری التهابی روده معمولاً در نوجوانی و اوایل بزرگسالی تشخیص داده می‌شود، اما امکان ابتلا در هر سنی وجود دارد.
- عوامل محیطی: محل زندگی و برخی شرایط محیطی ممکن است با افزایش احتمال ابتلا ارتباط داشته باشند.
- سیگار کشیدن: سیگار از عوامل خطر مهم بیماری کرون است؛ در مقابل، ارتباط آن با کولیت اولسراتیو متفاوت است و سیگار به دلیل سایر آسیب‌های جدی، راه پیشگیری یا درمان محسوب نمی‌شود.
- عفونت‌های گوارشی: برخی عفونت‌ها ممکن است تعادل روده یا روند بیماری را تحت تأثیر قرار دهند، اما ویروس یا باکتری مشخصی به‌عنوان علت قطعی IBD شناخته نشده است.
- مصرف برخی داروها: داروهایی مانند داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs)، از جمله ایبوپروفن، ممکن است علائم را تشدید کنند یا با افزایش خطر عود همراه باشند؛ اما علت قطعی بیماری محسوب نمی‌شوند.
https://cliniczarei.com/digestion/%d8%a8%db%8c%d9%85%d8%a7%d8%b1%db%8c-%d8%a7%d9%84%d8%aa%d9%87%d8%a7%d8%a8%db%8c-%d8%b1%d9%88%d8%af%d9%87/
- سه شنبه ۰۵ آبان ۰۵ ۱۲:۴۳
- ۵ بازديد
- ۰ نظر